پژوهشگران موفق به توسعه نوعی آدامس درمانی شده اند که می تواند مقدار ویروس پاپیلوم انسانی (HPV) و برخی باکتری های مرتبط با سرطان های دهان و گلو را به شکل قابل توجهی کاهش دهد. این فناوری نوین با استفاده از ترکیبات طبیعی و پپتیدهای ضدمیکروبی طراحی شده و در آزمایش های اولیه نتایج امیدوارکننده ای از خود نشان داده است.
اگرچه این آدامس هنوز به عنوان یک درمان تایید شده برای بیماران در دسترس نیست، اما نتایج منتشر شده نشان می دهد که می تواند در آینده به عنوان یک روش کمکی برای کاهش انتقال ویروس HPV، حفظ سلامت دهان و حتی کاهش خطر برخی سرطان های مرتبط با این ویروس مورد استفاده قرار گیرد.
آدامس درمانی چگونه عمل می کند؟
محققان این آدامس را بر پایه ترکیبات استخراج شده از دانه نوعی لوبیا طراحی کرده اند. این دانه حاوی پروتئینی طبیعی به نام FRIL است که پیش تر نیز توانایی آن در مهار بعضی ویروس ها مورد بررسی قرار گرفته بود.
هنگام جویدن آدامس، ترکیبات فعال آن به تدریج در بزاق آزاد می شوند و مستقیما با ویروس ها و باکتری های موجود در محیط دهان تماس پیدا می کنند. به این ترتیب، غلظت عوامل بیماری زا کاهش یافته و احتمال انتقال یا تداوم عفونت کمتر می شود.
این روش به دلیل اثرگذاری موضعی، بدون ورود گسترده دارو به جریان خون عمل می کند و می تواند در آینده به عنوان مکمل درمان های رایج مورد استفاده قرار گیرد.
ویروس HPV چه ارتباطی با سرطان دهان دارد؟

ویروس پاپیلوم انسانی یا HPV یکی از شایع ترین ویروس های منتقل شونده از طریق تماس نزدیک است. اگرچه بسیاری از عفونت های HPV بدون درمان و به کمک سیستم ایمنی بدن برطرف می شوند، اما برخی گونه های پرخطر این ویروس می توانند زمینه ساز بروز سرطان شوند.
در سال های اخیر، ابتلا به سرطان های حلق، لوزه و دهان مرتبط با HPV در بسیاری از کشورها افزایش یافته است. به همین دلیل، پژوهشگران به دنبال روش هایی هستند که بتوانند میزان ویروس را در دهان کاهش دهند و احتمال انتقال آن را محدود کنند.
مهم ترین بیماری های مرتبط با گونه های پرخطر HPV عبارتند از:
- سرطان حلق
- سرطان دهان
- سرطان لوزه
- سرطان دهانه رحم
- سرطان مقعد
- برخی سرطان های ناحیه تناسلی
البته ابتلا به HPV به معنای ابتلای قطعی به سرطان نیست و تنها درصد کمی از عفونت های پایدار ممکن است در طول سال ها به سرطان منجر شوند.
این پژوهش روی چه بیمارانی انجام شد؟
مطالعه جدید روی نمونه های دهانی بیماران مبتلا به کارسینوم سلول سنگفرشی سر و گردن انجام شد. این سرطان یکی از شایع ترین سرطان های ناحیه دهان، حلق و گلو محسوب می شود و در مراحل پیشرفته درمان آن دشوارتر است.
پژوهشگران سه عامل مهم مرتبط با این بیماری را بررسی کردند:
- ویروس پاپیلوم انسانی (HPV)
- باکتری پورفیروموناس ژینژیوالیس (Porphyromonas gingivalis)
- باکتری فوزوباکتریوم نوکلئاتوم (Fusobacterium nucleatum)
دو باکتری یاد شده علاوه بر بیماری های لثه، در مطالعات مختلف با پیشرفت بعضی سرطان های دهان و کاهش شانس بقا در بیماران نیز ارتباط داشته اند.
آدامس درمانی تا چه اندازه موثر بود؟
نتایج آزمایش های آزمایشگاهی بسیار امیدوارکننده بودند. محققان اعلام کردند که عصاره این آدامس توانسته مقدار ویروس HPV را در نمونه های بزاق تا ۹۳ درصد و در نمونه های شستشوی دهان تا حدود ۸۰ درصد کاهش دهد.
همچنین پژوهشگران برای افزایش اثر ضد باکتریایی، این آدامس را به پپتیدی ضدمیکروبی به نام پروتگرین مجهز کردند. بررسی ها نشان داد تنها یک بار استفاده از این ترکیب توانسته مقدار دو باکتری مهم مرتبط با سرطان دهان را تقریبا به صفر برساند.
البته این نتایج در شرایط آزمایشگاهی به دست آمده اند و برای تایید اثربخشی در بیماران، انجام کارآزمایی های بالینی گسترده تر ضروری است.
مهم ترین مزیت این روش چیست؟
بسیاری از درمان های ضد میکروبی علاوه بر عوامل بیماری زا، باکتری های مفید دهان را نیز از بین می برند. این موضوع می تواند تعادل طبیعی میکروبیوم دهان را بر هم بزند و زمینه رشد قارچ ها یا سایر میکروب های مضر را فراهم کند.
اما در این پژوهش، آدامس درمانی به گونه ای طراحی شده که باکتری های مفید دهان را حفظ کند و تنها عوامل بیماری زای هدف را کاهش دهد. حفظ تعادل میکروبیوم دهان یکی از مهم ترین مزیت های این فناوری به شمار می رود.
مزایای احتمالی این آدامس عبارتند از:
- کاهش مقدار ویروس HPV در بزاق
- از بین بردن باکتری های مرتبط با سرطان دهان
- حفظ باکتری های مفید دهان
- استفاده آسان و غیر تهاجمی
- احتمال کاهش انتقال عوامل بیماری زا
- امکان استفاده به عنوان درمان مکمل در آینده
واکسیناسیون همچنان مهم ترین راه پیشگیری از HPV است
با وجود پیشرفت های جدید، موثرترین راه پیشگیری از بیماری های ناشی از HPV همچنان واکسیناسیون است. واکسن HPV می تواند از ابتلا به گونه های پرخطر این ویروس که عامل بسیاری از سرطان ها هستند، پیشگیری کند.
در کنار واکسیناسیون، رعایت بهداشت دهان و دندان، مراجعه منظم به دندان پزشک، ترک دخانیات و انجام معاینات پزشکی در صورت مشاهده علائم غیر طبیعی، نقش مهمی در حفظ سلامت دهان و کاهش خطر ابتلا به سرطان دارند.
هیچ آدامس یا مکملی نمی تواند جایگزین واکسن یا درمان های پزشکی استاندارد شود و استفاده از این فناوری در صورت تایید نهایی نیز به عنوان بخشی از برنامه مراقبتی خواهد بود.
جمع بندی
پژوهش جدید درباره آدامس درمانی حاوی ترکیبات ضد ویروسی و ضدمیکروبی، چشم انداز تازه ای برای کاهش ویروس HPV و باکتری های مرتبط با سرطان های دهان و گلو ایجاد کرده است. نتایج آزمایشگاهی نشان می دهد این فناوری توانسته مقدار ویروس HPV را تا ۹۳ درصد کاهش دهد و بدون آسیب رساندن به باکتری های مفید، عوامل بیماری زا را هدف قرار دهد.
با این حال، این محصول هنوز در مرحله پژوهشی قرار دارد و برای ورود به درمان های رایج باید مراحل مختلف کارآزمایی بالینی و دریافت تاییدیه های پزشکی را طی کند. اگر نتایج مطالعات آینده نیز موفقیت آمیز باشد، این آدامس می تواند به عنوان یک روش مکمل برای کاهش انتقال ویروس و کمک به حفظ سلامت دهان مورد استفاده قرار گیرد.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟
ارسال دیدگاه